De kostenstijging die het gevolg is van de fors gestegen energie- en materiaalkost, en de toenemende onzekerheid ten gevolge van de oorlog in Oekraïne wegen op de bouwsector. Deze activiteit was overigens nog niet helemaal hersteld van de gevolgen van de pandemie. Tijdens de eerste lockdown was deze immers veel sterker teruggevallen dan het Europese gemiddelde. En ook het daaropvolgende herstel bleef achterop. In juli 2022 was het volume in de bouwsector in België nog steeds 6,1% kleiner dan in juli 2019 terwijl de activiteit in de Europese Unie al 1,9% beter deed dan voor de pandemie.
Materialen, loonkost en kosten wegen op de rentabiliteit van de bedrijven uit de sector
Terwijl de druk op de prijzen van bouwmaterialen in de zomer licht leek af te nemen, zijn de prijzen van bouwmaterialen waarvan de productie erg energie-intensief is in de loop van de maand september opnieuw sterk gestegen. In tegenstelling tot de lente van dit jaar was deze nieuwe stijging van de prijs van bouwmaterialen niet het gevolg van een plotse stijging van de grondstoffenprijzen op de internationale markten, maar wel van de gestegen energiekost die de kosten voor de transformatie van grondstoffen in bouwmaterialen de hoogte in jaagt. Het gevolg hiervan is dat de verkoopprijzen opnieuw hoger gaan. Sinds september willen steeds meer bouwbedrijven hun prijzen opnieuw optrekken nadat deze in de zomer waren gedaald. In een omgeving waarin de vraag begint af te nemen wordt het voor bedrijven uit de bouwsector echter steeds moeilijker om de hogere kosten te verhalen op de eindklant. Daardoor komt de rentabiliteit onder druk te staan
Wouter Thierie, economist bij ING België
De Belgische residentiële markt wordt ondersteund door de automatische loonindexering
Door de toegenomen onzekerheid en de stijging van de hypotheekrente stellen de Belgen hun bouw- en renovatieplannen uit. We stellen al een daling vast van de vraag naar nieuwe bouwprojecten. Het aantal nieuwe vergunde residentiële gebouwen is de eerste 5 maanden van 2022 met 3,4% gedaald in vergelijking met dezelfde periode van 2021. Diezelfde tendens lijkt zich nu ook af te tekenen voor renovatieprojecten en zal wellicht ook de komende maanden aanhouden. Uit de jongste consumentenenquête van de Europese Commissie blijkt dat het aantal Belgen dat in de loop van de komende 12 maanden verbeteringswerken plant aan hun woning in het derde kwartaal van dit jaar is teruggevallen tot het allerlaagste niveau in twaalf jaar.We willen er echter ook wijzen dat de markt voor residentieel vastgoed in ons land beter standhoudt dan in de buurlanden, dankzij de automatische loonindexering. We verwachten echter dat de woningbouwactiviteit tijdens de tweede jaarhelft zal verzwakken aangezien de Belgische economie deze winter afstevent op een recessie. De markt van de woningbouw zal wellicht pas in de loop van het tweede kwartaal van volgend jaar hernemen
Wouter Thierie
De niet-residentiële markt krijgt het moeilijker dan deze van de openbare infrastructuur
Gezien de waarschijnlijkheid van een nieuwe economische recessie verwachten wij dat het ondernemersvertrouwen verder zal afnemen. Omwille van dit negatieve sentiment zullen bedrijven minder investeren in niet-residentieel vastgoed. In september is de component die het vertrouwen meet in de sector van niet-residentieel vastgoed (zoals handelspanden, bankkantoren, sportcomplexen, kantoorgebouwen, enz.) licht verbeterd, maar het sentiment blijft overwegend negatief
Wouter Thierie
Bij de openbare diensten zijn er de voorbije maanden tal van projecten uitgesteld omwille van de fors gestegen kost van bouwmaterialen en de stijging van de exploitatiekosten ten gevolge van de hoge inflatie. Openbare investeringen zijn traditioneel echter minder cyclisch en de nood om meer te investeren in openbare infrastructuur blijft erg hoog. Deze branche zal dan ook minder te lijden hebben onder de nakende recessie.